algemeen

SPRAAKVERMAAK 113: EEN LACH EN EEN TRAAN, Soixante-neuf, MUZIEK, X-MAS HUMOR, VLUCHTELINGEN EN EEN KOLIBRIE

18-12-2025

Zoals eens Mozes schrijdt onze Walter van de Calseijde van achteruit door een ditmaal grijze zee naar het podium, bewondert de bloemenpracht en bespreekt het door Angela gevonden kunstwerk: een gesigneerde foto  van onze eigen fotograaf René Schotanus. Zijn kolibrie haalde zelfs de kalender van National Geografic. Het bieden kan binnenkort beginnen!

Onze eerste gast debuteerde twaalf jaar geleden bij Spraakvermaak als columnist maar heeft intussen genoeg bijgeleerd om door Walter bevraagd te worden over zijn specialiteit: jongeren in kleinere kernen. Maarten zelf komt uit Ginneken, sinds 1942 geen dorp meer omdat Breda het met hulp van de Duitsers annexeerde. Het beeld dat de jeugd graag het geboortedorp wil ruilen voor de grote stad bleek bij Maartens internationaal onderzoek niet te kloppen: graag blijven zij in de hun vertrouwde omgeving voor hun vrienden, familie en verenigingen. Dan moeten er wel maatregelen komen om die jongeren kansen te bieden en daar is Maarten mee bezig. Hij noemt als voorbeeld Ooltgensplaat, waar jongeren een eigen ontmoetingsplek regelden en Limburg, waar vrijwilligers zorgen dat een openbaar vervoer functioneert. Maarten pleitte er solo voor dat het Van Goghmuseum, tenslotte een geboren en getogen Brabander, naar Brabant verplaatst moet worden, maar om daar nou een oor voor af te snijden…

Willem Philipsen en Guus Bok verzorgden al eerder de muziek en krijgen het publiek aan het meezingen en -klappen met hun lijflied: “Laat los wie je was en word wie je bent”. Zeer toepasselijk nadat Willem door een infarct halfzijdig verlamd raakte, maar dankzij zijn muzikaliteit met één hand nog steeds virtuoos de gitaar bespeelt.

De quiz, deze keer staat Frankrijk centraal, is een familie aangelegenheid tussen Prodige Kivuku, wiens schoonmoeder de tante is van tegenstander Fenna Antens. Uiteraard komt het Frans cultureel erfgoed 69 voorbij: uitleg hierover blijft uit want “familie in de zaal!”

Van de lach naar de traan, dat is Spraakvermaak. Als er iemand in Nederland is die uitspraken mag doen over vluchtelingen is het wel onze tweede gast op herhaling, Tineke Ceelen, door Walter terecht betiteld als één van de grootmoedigste en dapperste vrouwen van nu. Zij beschreef haar werk in het boek “Vlucht”. Op jeugdige leeftijd kwam ze door katholieke missieblaadjes op het idee iets te gaan doen voor mensen in moeilijke omstandigheden, die er immers ook niets aan konden doen geboren te worden in een probleemgebied. Tineke werkte 22 jaar van crisis naar crisis en vond haar broze gezondheid maar een bijzaak. Dat geloof je als je over de ellende leest die ze in haar boek beschrijft. Mannen beginnen oorlogen en vooral vrouwen zijn daarvan het slachtoffer en mogen nadien ook nog eens de troep opruimen. Voorbeelden uit Congo en van Yezidi-meisjes zorgen ervoor dat het heel stil wordt in de zaal en dat er heel wat emoties weggeslikt moeten worden. Het allerergste is eigenlijk nog dat zij en haar dochter om haar inzet voor vluchtelingen door Nederlandse mensen zodanig bedreigd werden, dat bescherming wenselijk was.

Andy Marcelissen bespreekt daarna in zijn column kerstliedjes X-mas top-50. Als zangers als Mariah Carey en Robbie Williams nou eens deden wat ze zongen, zou de ellende rond Kerst een stuk minder zijn.

Na een Rotterdams intermezzo van Willem en Guus is het podium voor onze laatste gast. Was vorig jaar zijn vrouw Janke op bezoek bij Spraakvermaak, nu neemt Tom Egbers de stoel naast Walter in voor een reisje door verleden en heden naar de toekomst. Een probleem met een stagiair werd in de pers zodanig behandeld dat aan zijn werk voorlopig een einde kwam. Daaroverheen kwam een hartinfarct en bij elkaar was dat niet alleen een lesje in nederigheid maar ook een ontdekkingstocht naar de waarde van vriendschappen. Ondertussen werd hij opa en nu mag hij weer op de tv verhalen vertellen. Dankzij zijn Engelse moeder is Shakespeare hem met de paplepel ingegeven en van achter de camera vertelt Tom graag verhalen over Engeland, Ierland, Schotland en Wales. Vooral de Angelsaksische sportcultuur spreekt hem erg aan: de plaatselijke voetbalclub is het middelpunt van het leven: je ontmoet er je vrienden, je vrouw, je trouwt er en na je dood strooit men je as op een speciaal daarvoor vrijgehouden plekje op de grasmat. Uiteraard komt Toms club, Heracles voorbij en een nieuw project over Rotterdamse Joodse geschiedenis, maar hij eindigt met een lief gedichtje voor zijn vrouw Janke.

Het laatste woord is uiteraard voor de heren van TJA, die onder meer Tineke Ceelens voorliefde voor probleemgebieden als oorzaak zagen voor haar komst naar Terheijden.

Verslag Giel van Fessem
Foto’s René Schotanus

Fotoalbum

• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
• 
•